Ratownictwo medyczne
II rok, semestr I
rok akademicki 2026/2027
Kierownik Zakładu Prof. dr hab. n. med. Olga Ciepiela
Osoba odpowiedzialna za dydaktykę: mgr Milena Małecka-Giełdowska
Godziny przyjęć: uzgadniane na bieżąco w sekretariacie.
Wszystkie informacje przeznaczone dla studentów zamieszczane są na tablicy ogłoszeń oraz na stronie internetowej Zakładu na bieżąco.
Roczny wymiar zajęć:
Wykłady 15 godz. 5 x 3 godz. realizowane w formie e-learningu
Seminaria 10 godz. 3x3h godz., 1x 1h
Seminaria odbywają się w salach dydaktycznych zgodnych z planem zajęć
Cel nauczania przedmiotu:
Dostarczenie wiedzy o możliwościach wykorzystania parametrów laboratoryjnych w ocenie stanu klinicznego pacjenta.
Zdobycie umiejętności samodzielnego wykonywania i interpretacji wyników wybranych badań laboratoryjnych w trybie tzw. badań w miejscu pobytu pacjenta (POCT).
Program:
Tematy wykładów:
- Podstawy diagnostyki laboratoryjnej: Wartość diagnostyczna wyniku badania laboratoryjnego, formy przedstawiania wyników i podstawy ich interpretacji z uwzględnieniem wieku. Znaczenie czułości i swoistości diagnostycznej wyniku w odniesieniu do stanu zdrowia. Czynniki pozalaboratoryjne wpływające na jakość wyniku badania laboratoryjnego. Wpływ leków na wynik badania laboratoryjnego. Zasady kontroli aparatury do badań POCT (dr Marzena Iwanowska)
- Badania laboratoryjne w stanach nagłych. Pilne badania laboratoryjne u biorcy i dawcy przeszczepu. Możliwości diagnostyki laboratoryjnej w zatruciach. (dr Marzena Iwanowska)
- Podstawowe badania laboratoryjne w transfuzjologii. Zasady oznaczania grup krwi. Zasady doboru krwi do toczenia. Zasady wykonywania próby zgodności serologicznej. Zasady dokumentacji -księgi transfuzjologiczne. (mgr Anna Kukieła)
- Badania specjalistyczne ze szczególnym uwzględnieniem HBV, HCV, HIV. Diagnostyka poekspozycyjna. Zakres badań podstawowych i specjalistycznych. (dr Marzena Iwanowska)
- Interpretacja wyników badań laboratoryjnych u pacjentów w stanach nagłych – analiza przypadków klinicznych. (dr Marzena Iwanowska)
Tematy seminariów: 3x3h, 1x1h
- Zasady współpracy z laboratorium. Materiał do badań, grupy badań. Pojęcie zakresu wartości referencyjnych oraz wartości krytycznych. Zasady pobierania materiałów biologicznych do badań laboratoryjnych. Systemy do pobierania krwi. Zasady znakowania i identyfikacji próbek. Przechowywanie i transport próbek. (mgr Aleksandra Kumorek)
- Podstawy biochemii grup krwi. Przepisy dotyczące toczenia krwi na ratunek życia. Oznaczanie grup krwi. (mgr Anna Kukieła)
- Rola analizy parametrów krytycznych z uwzględnieniem badań gazometrycznych, podstawowych elektrolitów, glukozy. Pobieranie próbek krwi do badań gazometrycznych. Interpretacja wyników oznaczeń parametrów krytycznych. Diagnostyka POCT. Oznaczenia zdecentralizowane oparte na tzw. szybkich testach. Wymagania jakościowe stawiane glukometrom. Podstawy badań z zakresu hematologii i układu krzepnięcia. (mgr Weronika Ziemnian)
- Wizyta w laboratorium. System do zarządzania badaniami POCT. Zaliczenie. (mgr Mariusz Rozwandowicz i mgr Kamila Kurzajak)
Formy kontroli i ocena wyników nauczania
Pisemne kolokwium zaliczające seminaria- test jednokrotnego wyboru składający się z 20 pytań (na ocenę).
Próg zaliczeniowy 60% prawidłowych odpowiedzi na zaliczeniu testowym, zaliczenie na ocenę.
Skala ocen:
2.0 (ndst) <60%
3,0 (dst) 60-67%
3,5 (ddb) 68-76%
4,0 (db) 77-84%
4,5 (pdb) 85-93%
5,0 (bdb) 94-100% .
Obecność na zajęciach seminaryjnych- dopuszczalna jest jedna nieobecność.
Literatura obowiązkowa:
1. Diagnostyka laboratoryjna w pielęgniarstwie i położnictwie. Ciepiela O. PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2021
2. Diagnostyka laboratoryjna z elementami biochemii klinicznej. A. Dembińska-Kieć, Solnica B, J. Naskalski Edra Urban & Partner,
2022, Wydanie: V
3. Algorytmy diagnostyczne i lecznicze w praktyce SOR, L. Brongel, PZWL, 2017
4. Medycyna ratunkowa. Diagnostyka i leczenie. Anthony F. T. Brown, Michael D. Cadogan 2023
5. Materiały udostępniane na zajęciach.
Literatura uzupełniająca:
1. Diagnostyka laboratoryjna. Bogdan Solnica, PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2026, wyd.4
2. Próbki: od pacjenta do laboratorium. W.G.Guder, S.Narayanan, H.Wisser, B. Zawta, MedPharm Polska, 2009
3. Czy pacjent ma pH? Gazometria tętnicza. Podejście kliniczne. Małgorzata Rak, PZWL 2024